Haspengouw kreeg een mooier landschap dankzij Leader

In de Landcommanderij Alden Biesen vond maandag het slotsymposium plaats van het Leader-project 'Duurzaam Behoud Haspengouws Landschap'. Via het beheer van kleine landschapselementen en de investeringen in een hagendorser en een mobiele fruitpers heeft het project drie jaar lang zijn stempel gedrukt op het landschap in Haspengouw en Voeren.

 

Het Zuid-limburgse platteland is een glooiend agrarisch landschap, met een sterke cultuurhistorische identiteit. Bij de toerist en de recreant is het zeer geliefd. "De vanzelfsprekendheid waarmee we er naar kijken, staat echter in sterk contrast met de inspanningen die we moeten doen om dit karakteristieke landschap te behouden", zegt het Regionaal Landschap Haspengouw en Voeren.

"Jammer genoeg constateren we dat kleine landschapselementen verwaarlozen of zelfs volledig verdwijnen uit ons landschap, dat de kwaliteit van het landelijk gebied daardoor sterk achteruit gaat en dat de biodiversiteit onder druk komt te staan." Het Regionaal Landschap ziet het daarom als zijn kerntaak om initiatieven uit te werken om het landschap te beschermen en te versterken. Daartoe werkt zij steeds samen met overheden en organisaties die betrokken zijn bij het beheer van het landschap.

Het project 'Duurzaam Behoud Haspengouws Landschap' kadert in het Europees Programma voor plattelandsbeleid (LEADER). Er werd bij de start van het project in 2009 een uniek partnerschap gesloten met de Zuid-Limburgse gemeenten in het buitengebied, de Natuur- en Boomgaarden Sociale Werkplaats, Agro|Aanneming, Boerenbond, de sector Sociale Economie en de provincie Limburg.

De projectpartners werkten samen aan een verbetering van kleine landschapselementen en de kwaliteit van het buitengebied. Inmiddels is de projectduur verstreken zodat gemeenten, overheden en andere organisaties betrokken bij landschapsbeheer maandag samenkwamen in Alden Biesen om de toekomst van het Haspengouwse en Voerense landschap te bespreken.

Er werd ook teruggeblikt op de drie belangrijke luiken van het project. De aankoop van een hagendorser maakte het bijvoorbeeld mogelijk om de vele lange hagen op het platteland op een efficiënte manier te scheren. Jaarlijks worden circa 70 km landelijke hagen geschoren met de hagendorser.

Een tweede belangrijke investering was een mobiele fruitpers. Door de introductie van de fruitpers in Haspengouw krijgen veel eigenaars van landschappelijk waardevolle hoogstamboomgaarden - die niet weten wat met het fruit aanvangen - een bijkomende motivatie voor het behoud van hoogstamboomgaarden. Bovendien is een belangrijke meerwaarde dat de streekbewoner in aanraking komt met de kwaliteit van hoogstamfruit. Vorig jaar deden 412 personen beroep op de sapmobiel. Er werd 87 ton fruit tot fruitsap geperst.

Om karakteristieke landschapselementen te vrijwaren van verloedering werd 270.000 euro uitgetrokken voor onderhoud. Met vijftien gemeenten werd een overeenkomst gesloten om op hun grondgebied achterstallige beheerwerken uit te voeren. De uitvoering gebeurde door gespecialiseerde ploegen uit de sector Sociale Economie of door landbouwers. Zij voerden in zes grotere gebieden beheerwerken uit, brachten 68 holle wegen in orde, herstelden 33 hoogstamboomgaarden, ruimden of groeven acht poelen, herstelden bomen, dreven en heide.

Bron: Vilt, 13 juni 2012